Βρεθήκαμε στο θρυλικό της Γεφύρι περήφανοι για το πείσμα του Πρωτομάστορα. Ανεβήκαμε στο Κάστρο, περπατήσαμε στους πεζόδρομους μιας πόλης που προσπαθεί να απαλλαγεί από την «αστική τυποποίηση» και αποδράσαμε σε κοντινούς προορισμούς που ούτε καν φανταζόμασταν την ομορφιά τους. Άρτα, Ροδαυγή, Κορωνησία και Μενίδι μάς ανοίγουν την «πόρτα» τους & εμείς απλώς υποκλινόμαστε σε μια φιλοξενία πιο αυθεντική & θετικά ακατέργαστη από ποτέ!

Η Άρτα υπήρξε ανέκαθεν ένας γνώριμος για μένα προορισμός, μιας κι η γειτονική της Αμφιλοχία αποτέλεσε το εφηβικό μου «σπίτι». Την επισκεπτόμουν πολύ συχνά λοιπόν, για την έντονη νυχτερινή της ζωή, την ιδιαίτερα ανεπτυγμένη αγορά της ή κάποια απόδραση στα ορεινά χωριά της. Αυτή τη φορά, αντιμετωπίζοντάς τη περισσότερο ρεπορταζιακά, αναρωτιόμουν τι άλλο, πέρα από τα παραπάνω, μπορεί να φέρει έναν επισκέπτη εδώ. Περνώντας τη γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου κι έχοντας διανύσει 360 χλμ. συνολικά από την Αθήνα (μετά το Μενίδι, έχει παραδοθεί ένα μεγάλο τμήμα του δρόμου της Ιόνιας Οδού, γεγονός που κάνει ακόμη πιο ξεκούραστη την οδήγηση), αποφάσισα να αφήσω την πόλη να «μιλήσει» από μόνη της…

ΣΤΟ ΔΡΟΜΟ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΣΤΡΟ

Φαινομενικά, η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ηπείρου –η πρώτη είναι τα Γιάννενα– αποτελεί μια ακόμη τυποποιημένη επαρχιακή πόλη. Κατά πόσο, όμως, ισχύει αυτό; Σας ενημερώνω πως η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική. Η Άρτα, πέρα από τη μακραίωνη ιστορία της, η οποία της έχει αφήσει για «κληρονομιά» βυζαντινούς ναούς, μνημεία, ένα γεφύρι πολυτραγουδισμένο και δεκάδες άλλους πολιτισμικούς θησαυρούς, είναι σήμερα μια σύγχρονη πόλη που έχει φροντίσει να μην της λείπει τίποτα. Το μόνο της «μείον» συνιστά ταυτόχρονα και το ισχυρό μελλοντικό της «συν». Και εξηγούμαι: Είναι πολλά αυτά που δεν έχουν αξιοποιηθεί σε αυτόν το τόπο, κι ας μπορούσαν να προκαλέσουν τουριστικό μαγνήτη. Ωστόσο, όπως μας ενημέρωσε ο νέος δήμαρχος κος Γιάννης Παπαλέξης, ήδη η διαδικασία εκμετάλλευσής τους έχει ξεκινήσει. Το Κάστρο της, αποτελεί το βασικότερο και πιο αντιπροσωπευτικό παράδειγμα. Τα τείχη του τα αντικρίζεις στον κεντρικό οδικό άξονα στην είσοδο της πόλης και σε βάζουν πραγματικά σε διαδικασία να τα ανακαλύψεις. Όταν παρ’ όλα αυτά, αποφασίσεις να το επισκεφθείς ακολουθώντας τις πινακίδες που σε οδηγούν στο «δρόμο» του, θα βρεις πιθανότατα τις πύλες του κλειστές. Έχοντας υπάρξει τυχερή στο παρελθόν, κατόρθωσα να περπατήσω σε έναν χώρο ανεκμετάλλευτο μεν, αλλά πραγματικά παραμυθένιο. Έναν χώρο που προσφέρει καταπληκτική θέα της πόλης και συγχρόνως μια ονειρεμένη βόλτα στο παρελθόν. Οι πληροφορίες μας θέλουν το παλιό Ξενία, μέσα στο Κάστρο, να μετατρέπεται σε πολυχώρο εστίασης κι εμείς δεν έχουμε παρά να το αναμένουμε ανυπόμονα, μιας κι ένα πανέμορφο κομμάτι της πόλης θα αποκτήσει ζωή! Έως τότε μπορούμε απλώς να μετράμε αντίστροφα έως τον Ιούνιο, όπου οι πύλες του θα ανοίξουν και το θεατράκι του θα φιλοξενήσει διάφορες εκδηλώσεις.

ΣΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΤΟ ΓΙΟΦΥΡΙ

Οδηγώντας και πάλι στον κεντρικό άξονα της Άρτας (με κατεύθυνση προς Γιάννενα), στην δεξιά πλευρά του δρόμου δεν υπάρχει περίπτωση να μην αποσπάσει την προσοχή σου το σήμα κατατεθέν της, το θρυλικό Γιοφύρι. Είτε φωταγωγημένο το βράδυ, είτε φωτισμένο από το φως του ήλιου την ημέρα, έχει μια μαγική δύναμη που παρασέρνει τον επισκέπτη στο να το περπατήσει. Εδώ, οι πινακίδες είναι ξεκάθαρες κι αν τις ακολουθήσεις (στρίβοντας δεξιά), σε οδηγούν έξω από το Λαογραφικό Μουσείο του Συλλόγου Σκουφά (Είσοδος: €1. Από 01/04-31/10 λειτουργεί καθημερινά, εκτός Δευτ., από τις 10:30-15:00.) Στο χώρο του βρίσκεις παλιά απομεινάρια από την καθημερινότητα άλλων εποχών, ενώ με το που περνάς την είσοδό του, δεξιά σε περιμένει το «ηχητικό δωμάτιο», στο οποίο σου αφηγούνται την ιστορία του Γεφυριού. Στον πρώτο όροφο, πίσω από το μοναδικό παράθυρο, «κρύβεται» ένα μικρό μελίσσι που αποτελεί και το μυστικό του Μουσείου! Αξίζει πραγματικά τον κόπο να κάνεις μια βόλτα από εδώ, πριν περπατήσεις το Γεφύρι, αφεθείς στην ομορφιά του, χαζεύοντας τα ορμητικά νερά από κάτω και συνεχίσεις σε κάποιο από τα εστιατόρια-cafés που φιλοξενούνται εδώ.

ΑΡΩΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Μετά το… δημιούργημα του Πρωτομάστορα, αποφασίσαμε να συνεχίσουμε την πολιτισμική μας βόλτα, πριν μπούμε στα «έγκατα» της πόλης. Ελάχιστοι γνωρίζουν πως πριν λίγους μήνες εγκαινιάστηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο στην περιοχή Τρίγωνο και ακόμη πιο λίγοι πως η δουλειά που έχει γίνει εκεί είναι απλώς άξια συγχαρητηρίων. Στον άκρως προσεγμένο χώρο υπάρχουν ξεναγοί, αλλά δίνεται και η δυνατότητα ηλεκτρονικής ξενάγησης μέσω συγκεκριμένων ατομικών συσκευών που σε ενημερώνουν για κάθε εύρημα. Τι προσφέρει ωστόσο; Ενημέρωση για τη βυζαντινή, οθωμανική και σύγχρονη Άρτα μέσω εικόνων, αναπαράσταση των νεκροταφείων της Αμβρακίας και σπάνιες ανακαλύψεις από τη ζωή των κατοίκων της περιοχής [Είσοδος: €3. Ωράριο λειτουργίας: (θερινό) Καθημερινά, εκτός Δευτ., 08:00-20:30, (χειμερινο) 08:30-15:00. Περιοχή Τρίγωνο, τηλ. 26810 71700, www.artamuseum.gr] Ο ήλιος είναι έτοιμος να δύσει κι αποφασίζουμε να χαλαρώσουμε, απολαμβάνοντας το πιο όμορφο ηλιοβασίλεμα με θέα στην πόλη από –που αλλού;– το Πέτα, φυσικά. Απέχει μόλις 5 χλμ. από την Άρτα, με το café Μνημείο να σου προσφέρει απλόχερα το ομορφότερο σκηνικό κι εμάς να το προτιμούμε όποτε ερχόμαστε τη… φωτογραφικά γνωστή ως «μπλε» ώρα –τη στιγμή δηλαδή που πέφτει ο ήλιος κι ο ουρανός βάφεται με μοναδικά χρώματα… Σε αυτό το σημείο, όμως, θα αφήσουμε για αργότερα τα ενδότερα της πόλης και προς το παρόν θα το ρίξουμε στις εκδρομές.

ΠΡΩΤΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ, ΚΟΡΩΝΗΣΙΑ

Μόλις 25 χλμ. ενός άνετου δρόμου (μια ευθεία είναι) σε χωρίζουν από την Κορωνησία. Δεν είχα ξαναβρεθεί στον συγκεκριμένο προορισμό, ο οποίος κατόρθωσε να με κερδίσει πριν ακόμη φτάσω. Η διαδρομή είναι μαγική. Στο δεξί σου χέρι σε συντροφεύει η λιμνοθάλασσα Λογαρού και στα αριστερά ο Αμβρακικός κόλπος. Η πρώτη αποτελεί ένα φυσικό εκτροφείο ψαριών, άρα και βάση της οικονομίας του τόπου. Στο δρόμο παρατηρούμε πλήθος πουλιών που μας μαρτυρούν τη σπουδαιότητα του κόλπου ως βιότοπου, ενώ φτάνοντας στο χωριό μάς ενημερώνουν πως εδώ διαβιούν και τα περίφημα ψάρια του Αμβρακικού, όπως η διάσημη γαρίδα, ο κέφαλος, η γλώσσα, οι γοβιοί κι η τσιπούρα. Το εντυπωσιακό τής υπόθεσης είναι πως άλλα είδη φιλοξενεί ο κόλπος, κι άλλα η λιμνοθάλασσα. Όταν θα έρθεις εδώ, σίγουρα θα κάνεις στάση στο λιμάνι με τις ψαροταβέρνες. Μην διστάσεις μετά από έναν περίπατο να κάτσεις για φαγητό, μιας και δίχως υπερβολή θα απολαύσεις νόστιμα και φρέσκα ψάρια και θαλασσινά. Μην περιμένεις τυποποιημένες επιχειρήσεις, παραδοσιακά ταβερνάκια ή προσεγμένα εστιατόρια –ως επί το πλείστον ταβέρνες επικρατούν με κοινές συνιστώσες το οικογενειακό κλίμα και τη ζεστή αυθεντική αντιμετώπιση των ανθρώπων. Θα σου πρότεινα να κάνεις μια βόλτα μέσα στο χωριό, να ακολουθήσεις τον μικρό χωματόδρομο που σε οδηγεί στο Κάστρο και να επισκεφθείς την Εκκλησία Γεννήσεως της Θεοτόκου Κορωνησίας, που, όπως μου λένε, οι ντόπιοι είναι η παλαιότερη της Ηπείρου.

ΜΕΝΙΔΙ: ΑΙΩΝΙΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΟ

Το Μενίδι δεν απέχει από την Άρτα περισσότερο από ένα τέταρτο της ώρας, αν πάρεις τον καινούριο δρόμο. Θα σε συμβούλευα να είσαι ιδιαίτερα προσεκτικός κι όταν φτάσεις στο χαρακτηριστικό «στρογγυλό» να αφήσεις να σε κατευθύνουν οι πινακίδες για Αντίρριο. Σε αντίθετη περίπτωση, θα κάνεις περίπου 25΄ σε έναν δρόμο, που μόνο άγχος θα σου προκαλέσει. Κατηφορίζοντας τη χαρακτηριστική μεγάλη στροφή, που θα μας οδηγούσε στο Μενίδι, «μυρίσαμε» καλοκαίρι. Αντικρίσαμε έναν μεγάλο παραλιακό δρόμο, μια άκρως ηλιόλουστη μέρα και τραπεζάκια μπροστά στη θάλασσα, γεμάτα κόσμο να μαζεύει ήλιο. «Τις Κυριακές επικρατεί το αδιαχώρητο. Ο καφές και το φρέσκο ψάρι είναι θεσμοί εδώ.», μου λέει ο φίλος μου, ο Βαγγέλης, που με ξεναγεί στα μέρη του. Μαθαίνω ότι η κεντρική εκκλησία του χωριού είναι η Αποστόλου Παύλου και ότι κάθε Αύγουστο το έθιμο της Βαρκαρόλας –βάρκες πλημμυρίζουν τη θάλασσα και καντάδες ακούγονται– αναβιώνει. Αυτή την περίοδο γίνονται έργα στο δρόμο, οπότε καλό είναι να σταθμεύσεις στο τεράστιο πάρκιγκ στο τέρμα της παραλίας.

ΡΟΔΑΥΓΗ: NEW ENTRY ΣΤΑ ΟΡΕΙΝΑ

…Αφήνουμε για λίγο τα παραθαλάσσια και αποφασίζουμε με τον Θοδωρή, το φωτογράφο, να πάρουμε τα βουνά. Στόχος μας ένα από τα μεγαλύτερα χωριά του Ξηροβουνίου, η Ροδαυγή, που απέχει 22 χλμ. από τη βάση μας την Άρτα. Για να την προσεγγίσεις, θα χορτάσεις στροφές, αλλά όταν φτάσεις, θα νιώσεις ότι άξιζε τον κόπο. Η πλατεία βρίσκεται σε υψόμετρο 740 μ., ενώ η εκκλησία, που βρίσκεται σε αυτό το σημείο, πραγματικά θα κερδίσει το θαυμασμό σου. Πετρόκτιστη βυζαντινή, η Αγία Παρασκευή πρωταγωνιστεί εδώ από το 1804, συνιστώντας στολίδι του χωριού. Είμαι εντυπωσιασμένη από τη γραφικότητα του μέρους, κάνω μια διερευνητική βόλτα και κατευθύνομαι προς τον ξενώνα Nisista, έχοντας χορτάσει φύση και καθαρό αέρα. Εκεί συναντάς τον κο. Χρήστο Σταύρου, πρόεδρο του πολιτιστικού συλλόγου Ροδαυγής, που με ενημερώνει πως υπάρχουν 4 συνοικισμοί, το Περδικάρι, το Σουμέσι, το Καθαροβούνι και ο Άμμος. Επίσης, σήμερα έχει διασωθεί ένας από τους πέντε παλιούς μύλους του χωριού, ο οποίος μάλιστα έχει ανακαινιστεί και λειτουργεί. Το χωριό διαθέτει επίσης Λαογραφικό Μουσείο (κλειδιά μπορείτε να πάρετε από το Nisista), ενώ εντύπωση προκαλεί το γεγονός πως επιβιώνουν στον οικισμό κάποια παλιά επαγγέλματα. Αυτό, όμως, που κάνει διάσημη τη Ροδαυγή (εκτός του φυσικού της πλούτου) είναι το τσίπουρό της που διακρίνεται για το άρωμά του. Αυτό δηλαδή που συνόδευε την κουβέντα μας με τον κο Σταύρου και τον Ανδρέα Μουργελά, ιδιοκτήτη του café-ξενώνα Nisista. Ενημερώνομαι πως στην περιοχή υπάρχουν διάφορα ταβερνάκια με παραδοσιακό φαγητό, όπως η «Ροδαυγή» στην πλατεία (τηλ. 26830 71560), ενώ το café Nisista έδωσε ένα νέο κίνητρο στον κόσμο για να βγαίνει εδώ. Απολαμβάνουμε τόσο πολύ το περιβάλλον και την παρέα, αλλά δυστυχώς πρέπει να φύγουμε πριν μας βρει η νύχτα. Ανανεώνουμε το ραντεβού μας για τις 26-27/07, όπου πραγματοποιείται το πανηγύρι, ή για τη γιορτή του Κάστανου & Τσίπουρου στα τέλη Οκτωβρίου.

ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ

Επιστροφή στην Άρτα, λοιπόν, και μάλιστα όχι μια τυχαία μέρα. Είμαστε τυχεροί και πετυχαίνουμε τη λιτανεία της Αγίας Θεοδώρας, που είναι κι η πολιούχος της. Πλήθος κόσμου πηγαινοέρχεται και κάνει την πόλη ακόμη πιο ζωντανή και χαρούμενη! Παρκάρουμε κάτω από την Παναγία Παρηγορήτισσα στην ομώνυμη οδό –πρέπει οπωσδήποτε να επισκεφθείς τη συγκεκριμένη μονή, που αποτελεί ένα από τα σπανιότερα δείγματα βυζαντινού πολιτισμού– και κατευθυνόμαστε προς τον κεντρικό πεζόδρομο της Σκουφά. Προσπερνάμε την Πλατεία Κιλκίς και ανακατευόμαστε με τον κόσμο που περιμένει την περίφημη λιτανεία. Στο ύψος του Αγίου Δημητρίου, στη Σκουφά, βρίσκεται η Πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως, ενώ λίγο πιο πάνω η Πλατεία Μονοπωλίου: εκείνα τα σημεία δηλαδή όπου συγκεντρώνεται η ζωή της πόλης. Προσεγμένες επιχειρήσεις αποδεικνύουν το επίπεδο σε κάθε τομέα διασκέδασης –η Άρτα, άλλωστε, φιλοξενεί έναν σημαντικό αριθμό φοιτητών. Με τη σειρά τους τα διαφορετικά είδη μαγαζιών δείχνουν πως τίποτα δεν λείπει από την πόλη. Μαθαίνουμε πως ολοένα και περισσότεροι νέοι επιλέγουν να επιστρέψουν εδώ κι αυτό μας κάνει ακόμα πιο αισιόδοξους για το μέλλον.

Αν σταθείς κι εσύ τυχερός, προγραμμάτισε μια επίσκεψη στην Άρτα την ίδια ακριβώς περίοδο, για να παρακολουθήσεις τη λιτανεία. Ως προετοιμασία για το Πάσχα, ταξίδεψα με τους ήχους των φιλαρμονικών, παρασύρθηκα από ένα άκρως κατανυκτικό κλίμα και παρακολούθησα την περιφορά των λειψάνων της Αγίας Θεοδώρα. «Δεν είναι πολύ καλοί οι άνθρωποι εδώ;», με ρωτάει ο Θοδωρής. «Καθαροί και θετικά ακατέργαστοι είναι», σκέφτομαι, και συνειδητοποιώ την ίδια στιγμή γιατί αυτός ο τόπος έχει και πολλές ελπίδες διαρκούς βελτίωσης.

Από την Νάντια Μασσαχού